EnglishFrancaisPolski
Wiadomości z Polski     |     Wiadomości ze Świata     |     Rozkład PKP     |     Rozkład PKS     |     Rozkład LOT     |     Kursy walut     |     Giełda     |     Lotto     |     Pogoda     |     
Wymagane jest uaktualnienie wtyczki Flash Player.
Fotogaleria
E-kartki
0691998

Historia

 

Pradzieje i wczesne średniowiecze

Najstarsze, poświadczone znaleziskami przedmiotów krzemiennych na tych terenach są ślady pobytu człowieka z okresu środkowej epoki kamienia (mezolit), czyli ok. VIII - IV wiek przed narodzeniem Chrystusa. Są to ślady pozostawione przez myśliwych, w okolicach dzisiejszych miejscowości Nosów i Ossówka.

Rozwój osadnictwa datuje się dopiero w okresie wpływów rzymskich - II w przed naszą erą - V wiek naszej ery, w okolicach miejscowości Leśna Podlaska, Nosów, Ossówka. W IV wieku w okolicach Ludwinowa, powstaje spore centrum osadnicze, założone przez Gotów, ludu wędrownego. Słowiańskie osiedla pojawiają się dopiero w X-XII w.  w okolicach Worgul, Bordziłówki Starej i Bordziłówki Nowej, Ludwinowa, Jagodnicy, Witulina, Witulina - Haczek oraz Ossówki. Centrum osadniczym prawdopodobnie było grodzisko w Leśnej Podlaskiej, zniszczone w trakcie budowy Klasztoru w XVII w.

 


Czasy staropolskie

Czas powstania Leśnej Podlaskiej jest trudny do określenia. Początki miejscowości, pod nazwą Kamionka, związane są z powstaniem majętności Bokowicze (dzisiejsze Bukowice) w wielkim Księstwie Litewskim na przełomie XV i XVI wieku.  Dzieje miejscowości mogły też sięgać końca XIV wieku i wiązać się z wyprawami Krzyżaków na gród Brześć (1379-1380 r.). Wskazuje na to miejscowa tradycja, zarejestrowana w dokumentach z XVII w., o istnieniu w tym miejscu „Okopów krzyżackich".

W 1662 r. Leśna była małą wsią, leżącą w powiecie mielnickim w woj. Podlaskim, której mieszkańcy wyznania greko-katolickiego należeli do cerkwi bukowieckiej, a mieszkańcy wyznania rzymskokatolickiego do parafii góreckiej.

Nowy okres w dziejach wsi Leśna rozpoczął się od 1683 r., po objawieniu się mieszkańcom wsi kamiennego „obrazu" Matki Boskiej. W drugiej połowie XVIII wieku Leśna była już znana w Koronie Polskiej, jako ośrodek kultu maryjnego z klasztorem oo. Paulinów.

 


Pod zaborami

 Po upadku Rzeczpospolitej szlacheckiej osada Leśna znalazła się w cyrkule bialskim Galicji Zachodniej, w zaborze austriackim. W latach 1796-1810 w klasztorze leśniańskim istniało studium teologiczne. W czasie wojen napoleońskich Leśna została zniszczona i wyludniona, a klasztor z kościołem splądrowany i okradziony. Pomocy na funkcjonowanie klasztoru udzielił m.in. Franciszek Wężyk, właściciel dóbr Witulin.

W okresie Królestwa Kongresowego Leśna była małą wsią, liczącą zaledwie 17 domów i 113 mieszkańców. W przededniu powstania styczniowego odbył się tu zjazd duchownych unickich celem określenia ich stosunku do przygotowywanego powstania. Po jego upadku, decyzją władz zaborczych, za przychylność powstańcom - klasztor został zamknięty.

W drugiej połowie XIX wieku władze carskie zdecydowały uczynić z Leśnej ważny ośrodek prawosławia. W efekcie kościół leśniański przebudowany został na cerkiew, przybyło też żeńskie zgromadzenie prawosławne. W celu zjednania wyznawców zakon prowadził różne akcje dobroczynne, m.in. przyklasztorna bezpłatna szkoła dla chłopców i dziewcząt, sierociniec, szkoła rolnicza i seminarium ochroniarskie.

W 1890 r. przy monastyrze założono dwuletnią szkołę nauczycielską, kształcącą kadry pedagogiczne dla zakładanych szkółek przycerkiewnych w „Przywiślańskim Kraju".

W końcu XIX w. Gmina Witulin, której siedzibą była Leśna miała aptekę, mały szpitalik, pasiekę, młyn parowy, mleczarnię i wzorowe gospodarstwo rolno-hodowlane. Wszystkie te obiekty stanowiły integralną część dużego monastyru.

W 1905 r. Leśną odwiedził osobiści car Mikołaj II, z wizyty tej pozostał modrzewiowy domek przy dzisiejszym Zespole Szkół Rolniczych.

W dniach 16-17 czerwca 1915 r. do Leśnej dotarła czołówka I Brygady Legionów Piłsudskiego pod  dowództwem kpt. Niadowskiego. Mieszkańcy w późniejszym okresie na pamiątkę tych wydarzeń usypali kopiec Józefa Piłsudskiego, ówczesnego Marszałka. Nastąpiła także restytucja kościoła rzymskokatolickiego. Zorganizowane zostało też Seminarium Nauczycielskie „Bratnia Pomoc".


Polska niepodległa 19119-1939

 

Wiosną 1919 r. powrócili do Leśnej Paulini i objęli probostwo. Osada, oficjalnie od 1919 r. nazywana jest Leśna Podlaską. W latach 20 Leśna Podlaska - siedziba gminy Witulin, liczącej 6531 mieszkańców - była miejscem prężnego życia oświatowo-kulturalnego i ośrodkiem religijnym. Funkcjonowało Państwowe Seminarium Nauczycielskie Męskie wraz z siedmioklasowa Szkołą Ćwiczeń. W Seminarium funkcjonował zespół artystyczny, dobrze rozwinięte było życie sportowe. Leśna Podlaska miała Urząd Gminy, posterunek Policji Państwowej, Urząd Pocztowo-telegraficzny, Kółko Rolnicze i Kasę Stelczyka. Działała spółdzielnia mleczarska, spółdzielnia spożywców i straż ogniowa. W 1927 r. nastąpiło uroczyste wprowadzenie obrazu Matki Boskiej Leśniańskiej do świątyni. W latach 30 w Leśnej Podlaskiej organizowane były coroczne kolonie dla dzieci polskich z Niemiec. Bezskutecznie zbiegano o zorganizowanie przyszłej siedziby Uniwersytetu Wiejskiego na Podlasiu.

Organizacje działające na terenie Leśnej Podlaskiej: Związek Strzelecki, Koło Związków Rezerwistów RP, Koło Ligi Morskiej i Kolonialnej, Koło bialskiego Oddziału Polskiego Związku Zachodniego, Związek Sąsiedniego Koła Związku Młodzieży Wiejskiej. W 1937 r. Seminarium Nauczycielskie podzielono na Państwowe Gimnazjum Męskie i Państwowe Liceum Pedagogiczne z podporządkowaną Szkołą Ćwiczeń. Na terenie gospodarstwa rolnego będącego w zawiadywaniu więzienia z Białej Podlaskiej, powołano Zakład dla Niepoprawnych przestępców z czteroklasową szkołą. Był to jedne z trzech tego typu zakładów poprawczych na obszarze II Rzeczypospolitej.

Osada wówczas liczyła 100 domów mieszkalnych, gdzie były 2 herbaciarnie, 2 restauracje, 2 piekarnie, kilka sklepów i kilku rzemieślników.

 


Okres wojny i okupacji 1939-1944

W okresie wojny i okupacji Leśna Podlaska była jednym z żywotniejszych ośrodków konspiracyjnych polskiego podziemia i silnym ośrodkiem tajnego nauczania. Na przełomie 1939/1940 zawiązała się tu organizacja „Orła Białego", następnie organizacja Związku Walki Zbrojnej; działał tu oddział mjr Stefana Wyrzykowskiego, PS. „Zenon". W latach 1940-1942 ukazywało się jedno z pierwszych pisemek konspiracyjnych na Podlasiu „Nasze Wiadomości". Przez cały okres okupacji funkcjonowała szkoła konspiracyjna z programem Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcącego, a przy leśniańskim Zakonie Paulinów działało Studium Filozoficzne.

Leśna Podlaska była także miejscem walki z Niemcami hitlerowskimi. W 1942 r. rozstrzelano 4 mieszkańców osady, a w 1943r. kolejnych 21 Polaków i 8 jeńców radzieckich.

 


Leśna Podlaska w latach 1944-1990

W lipcu 1944 r. Leśna Podlaska została zajęta przez oddziały 28 Armii Czerwonej. We wrześniu tegoż roku uruchomione zostało Gimnazjum spółdzielcze  i dwuklasowe Państwowe Liceum Pedagogiczne. W końcu lat 40 funkcjonowała organizacja Stronnictwa Pracy i Polskiej Partii socjalistycznej.

W końcu lat 50 Leśna Podlaska stała się  jedną z 45 gromad w powiecie Biała Podlaska, obejmowała 10 sołectw liczących 5588 ha powierzchni i 3649 mieszkańców. W styczniu 1960 r. została powiększona o 3 wsie zlikwidowanej gromady Witulin.

W lipcu 1963 roku odbyła się Koronacja Matki Bożej Leśniańskiej z udziałem kardynała Stefana Wyszyńskiego.

W 1970 r. w miejsce Liceum Pedagogicznego powołano istniejący do dziś Zespół Szkół Rolniczych.

Po drugim etapie reorganizacji w 1975 r. gmina Leśna Podlaska, weszła w skład nowoutworzonego woj. bialskopodlaskiego. Liczyła wówczas 4959 mieszkańców, 98,22 km2 powierzchni i składała się z 17 sołectw. Siedziba gminy, Leśna Podlaska, liczyła ok. 150 domów mieszkalnych i 800 mieszkańców.

W 1989 r. kościół leśniański podniesiony został do rangi Bazyliki Mniejszej.

Wprowadzona w Polsce w 1990 r. reforma samorządu terytorialnego spowodowała powstanie Gminy Leśna Podlaska o szerokich uprawnieniach, w tym swobodę dysponowania własnym budżetem.

 

UG Leśna Podlaska
ASF
BIP
GOSPODARKA ODPADAMI
ESP
Wymagane jest uaktualnienie wtyczki Flash Player.
Wykluczenie cyfrowe
Informator usług publicznych
sobota, 19 sierpnia 2017
231 dzień roku
pn wt śr czw pt so nd
  1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31      
imieniny
Emilii, Julinana, Konstancji
Dziennik Ustaw
Monitor Polski
radio podlasie
biala24
radio biper
Schronisko AZYL
Urząd Gminy Leśna Podlaska, ul. Bialska 30, 21-542 Leśna Podlaska, pow. bialski, woj. lubelskietel.: 48 833450720, fax: 48 833450721, email: ug@lesnapodlaska.pl, http://www.lesnapodlaska.plNIP: 537-17-05-275, Regon: 000543344
Poprawny HTML 4.01 Transitional Poprawny arkusz CSS Poprawne kodowanie UTF-8
projekt i hosting: INTERmedi@
zarządzane przez: CMS - SPI